Biodynamische boerderijen zijn gemiddeld de grootste qua hectares
Het aantal biodynamische boerderijen in Nederland is stabiel: in 2025 zijn het er – net als in 2024 – 147. Er kwamen 6 nieuwe bedrijven bij, maar er stopten er ook 6. Het areaal steeg in 2025 licht, van 9576 naar 9734. Daarmee zijn de biodynamische bedrijven met gemiddeld 66,2 hectares in oppervlakte bijna twee keer zo groot als gangbare boerderijen (35,5 ha)* en ook groter dan de biologische bedrijven (46,5 ha gemiddeld)
Dit blijkt uit de nieuwe Demeter Monitor 2025-2026, met cijfers, trends en ontwikkelingen in de biodynamische voedselketen.
Gemiddeld zijn biodynamische boerderijen in Nederland met 66,2 ha qua areaal de grootste boerenbedrijven in Nederland, vooral vanwege de voorwaarde om grondgebonden te produceren en veel ruimte voor natuur te bieden. (Demeter normen: 80% van het veevoer voor runderen moet van eigen bedrijf komen en 10% van de boerderij moet ingericht zijn voor ondersteuning biodiversiteit).
Flevoland koploper in bio en biodynamisch
Opvallend is de situatie in Flevoland. Een kwart van het Nederlandse biodynamische (BD) areaal ligt in deze provincie. En terwijl de oppervlakte van BD-landbouwgrond in heel Nederland slechts 0,5% bedraagt van het totale landbouwareaal, is in Flevoland 2,8% van de landbouwgrond biodynamisch. Alle BD-boeren (herkenbaar aan het Demeter keurmerk) zijn ook biologisch gecertificeerd. Kijken we naar het areaal van alle biologische boeren in Flevoland, dan is dit 15% van de landbouwgrond in deze provincie. Daarmee voldoet Flevoland al aan de doelstelling van de overheid om in 2030 15% van het landbouwoppervlak voor biologische landbouw te gebruiken. (In deze cijfers zijn aspirant-Demeter boeren en biologische boeren in omschakeling meegeteld.)
Participatory Guarantee Systems
In de jaarlijkse Demeter Monitor rapporteren Stichting Demeter en vier partner-organisaties over trends en nieuwe ontwikkelingen. Nieuw voor Stichting Demeter is de pilot met 12 juist kleinschalige bedrijven die vaak niet Skal-gecertificeerd zijn, om deze een alternatieve methode van Demeter certificering (PGS) aan te kunnen bieden. Stichting Demeter volgt hiermee een internationale ontwikkeling om voor bedrijven met directe, lokale afzet een meer stimulerende en ontwikkelingsgerichte vorm van certificering aan te bieden. Onder de naam Demeter Participatory Guarantee Systems (PGS) is deze certificeringsmethode inmiddels officieel werkzaam in Brazilië, Chili en Zuid Afrika. Nederland is het eerste Europese land dat hier ervaring mee wil opdoen.
Agroforestry
BD Grondbeheer heeft afgelopen jaar haar ‘grootste campagne ooit’ gelanceerd om de gronden van boerderij Loverendale vrij te kopen. Ruim 1600 mensen deden al een donatie. BD Grondbeheer heeft in totaal 637 hectare land in beheer, dat zij aan boeren verpacht. Kraaybeekerhof heeft op haar Landgoed met zelfoogsttuin en opleidingscentrum afgelopen jaar een nieuw ‘Huis voor de Tuinen’ gerealiseerd. Door communitybuilding en met steun van enkele fondsen kregen ze de 650.000 euro bouwkosten bij elkaar. Stichting Warmonderhof is op haar akkers gestart met agroforestry ter verbetering van bodemvruchtbaarheid, biodiversiteit en klimaatbestendigheid. Zij werkt hierbij samen met het Louis Bolk Instituut dat onderzoek doet naar de functie en werking van agroforestry binnen het akkerbouw- en melkveebedrijf. De Biodynamische Vereniging heeft zich afgelopen jaar vooral gericht op het versterken van de samenwerking.
De vijf partnerorganisaties richten zich op verschillende aspecten van versterking en verbreding van de biodynamische sector. Samen maken zij zich sterk voor een groen-gezonde samenleving.
*Dat gangbare bedrijven gemiddeld kleiner zijn komt overigens omdat voor de intensieve veehouderijen veel van het veevoer uit o.a. Zuid Amerika komt en het ruimtebeslag dus elders ligt en dat met de import van het veevoer het mest/stikstofprobleem als het ware wordt geïmporteerd. De biodynamische boerderijen met vee hebben met veelal gras gevoerde koeien een veel verder gesloten kringloop.
Lees de gehele Demeter Monitor HIER
Voor meer info: Bert van Ruitenbeek, [email protected], 06-20731016 www.stichtingdemeter.nl
